سامانه همایش های دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف آباد

صفحه اصلی / اولین همایش بین المللی تحول خدمات سلامت: تلفیق مراقبت، درمان، بازتوانی و امیدبخشی

بررسی تأثیر عصاره برگ گیاه گل شب بو بر پروماستیگوت لیشمانیا ماژور در محیط کشت و مقایسه آن با داروی گلوکانتیم و آمفوتریسین بی

نویسندگان :

سید محمد مسعودی¹ شهلا رستمی راد² ارمغان فروزنده³

1- آزاد اسلامی واحد نجف آباد 2- آزاد اسلامی واحد نجف آباد 3- دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهرکرد

کلمات کلیدی :

لیشمانیوز - عصاره گل شب بو

چکیده :

مقدمه: لیشمانیازیس جلدی از معضلات بهداشتی شایع و بومی در ایران است(1,2). داروهای خط اول مبتنی بر ترکیبات پنج ظرفیتی آنتیموان (نظیر گلوکانتیم) و خط دوم مانند آمفوتریسین بی به دلیل سمیت سیستمیک، عوارض جانبی متعدد، درد ناشی از تزریقات مکرر و احتمال بروز مقاومت دارویی با چالش های اساسی مواجه هستند(3,4). گیاه گل شب بو (Matthiola incana) دارای ترکیبات فعال بیولوژیک از جمله گلوکوزینولات ها و فلاونوئیدها با اثرات ضدمیکروبی و آنتی اکسیدانی است. این پژوهش آزمایشگاهی با هدف تعیین و مقایسه اثر کشندگی عصاره هیدروالکلی برگ این گیاه بر پروماستیگوت های لیشمانیا ماژور با گلوکانتیم و آمفوتریسین بی در شرایط برون تنی طراحی و اجرا شد.(5) روشها: در این مطالعه تجربی آزمایشگاهی (in vitro)، پروماستیگوت های فاز لگاریتمی سویه استاندارد لیشمانیا ماژور (MRHO/IR/75/ER) در مجاورت غلظت های متوالی عصاره برگ شببو (0.78٪ تا 100٪)، گلوکانتیم (12.5، 25 و 50 میکروگرم بر میلی لیتر)، آمفوتریسین بی (2 میکروگرم بر میلی لیتر) و گروه کنترل منفی فاقد تیمار در زمان های 24 و 48 ساعت انکوبه شدند. شمارش انگل های زنده با استفاده از لام نئوبار انجام شد و شاخص نیمه حداکثر غلظت مهاری(IC50) همراه با آزمون تحلیل واریانس و اندازه گیری های مکرر در سطح معنی داری 0.05مورد ارزیابی آماری قرار گرفت. یافتهها: عصاره برگ شب بو اثر مهاری وابسته به دوز و زمان بر رشد انگل نشان داد (0.001>P). در انکوباسیون 24 ساعته، غلظتهای 25٪ تا 100٪ موجب مرگ کامل انگل ها شده و با آمفوتریسین بی همگروه آماری بودند. در 48 ساعت، غلظت 12.5٪ اثربخشی معادل گلوکانتیم بروز داد و غلظت های بالاتر رشد انگل را متوقف ساختند. مقادیر 50 IC عصاره در زمانهای 24 و 48 ساعت به ترتیب 12.10٪ و 8.55٪ تعیین شد(2). نتیجهگیری: عصاره هیدروالکلی Matthiola فعالیت ضدلیشمانیایی چشمگیری در شرایط برون تنی داشته و در غلظت های بهینه همتراز داروهای استاندارد عمل میکند؛ بنابراین این فرآورده طبیعی میتواند گزینه ای مستعد جهت بررسی های دارویی تکمیلی و فرمولاسیون های موضعی ضدلیشمانیا باشد(4). واژگان کلیدی: لیشمانیا ماژور، ماتیولا، عصاره های گیاهی، مگلومین آنتیموان، آمفوتریسین بی، غلظت مهاری 50٪.